ARFIVIK

Arfivik soqqaliuvoq. Qeqertarsuup Tunuani Ilulissallu Kangiata Sermiani illeqqanik pualasuunik ingammik nerisaqarpoq.

Ukiukkut sermip ataanittarpoq. Anersaassagaangami niaqorsuani atorlugu siku aserortertarpaa.

Nunarsuarmi issunerpaamik orsoqarnini issimut illersuutigisarpaa. 

Arfik ukiut 200-it sinnerlugit utoqqaassuseqalersinnaavoq.

• Arfivik soqqaqarpoq. Soqqani sumut atortarpai? 

• Arfivik imaani inuuvoq, kisianni aalisagaanngilaq. Aalisakkat miluumasullu suna assigiinngissutigaat?

• Arfivik ukiut 200-it sinnerlugit utoqqaassuseqalersinnaavoq. Aalisagaq suna ukiut 250-it sinnerlugit utoqqaassuseqalersinnaava? 

Qipoqqaq Caribiami ukiukkut piaqqisarpoq. Kalaallit Nunaata imartaatata nerisassagissaqarluarnera pissutigalugu 6.000 km-nik takissusilimmik naluttarpoq.

18 meterinik takissuseqalersinnaavoq 25-30 tonsinillu oqimaassuseqarluni.

Qippoqqap eqqumiitsumik erinarsortarnini ilisarnaatigaa. 

Erinarsuutaa arfinilinnik verseqarpoq, aalajangersimasumillu tulleriiaamik atorneqartarluni. 

Erinarsuut ilimagineqarpoq nuliarsarneranut attumassuteqartoq.

Qipoqqaq pillugu uani paasisaqarit

• Suna anguniarlugu qipoqqaq ukiut tamaasa 6000 km-nik takissusilimmik naluttarpa? 

• Qipoqqaq sunik inuussuteqarpa?

• Qipoqqap erinarsortarnera qanormita nipeqarpa? Youtubemi ujaruk: pukkelhvalens sang (qipoqqap erinarsornera)  

Qilalugaq qernertaq uumasuni takinerpaamik tuugaaqarpoq.

2– meterit tikillugit takissuseqalersinnaavoq 10 kilullu tikillugit oqimaassuseqalersinnaalluni. 

Angutiviat kisimik nalinginnaq tuugaaqartarput.

Aasaanera sinerissap qanittuani sikoqanngitsumiittarput. 

Ukiukkut avataanut minnerpaamik 200 meterinik itissusilimmut nuuttarpoq.

Qilalugaq qernertaq pillugu uani paasisaqarit

• Uumasorujummut sorleq qilalukkamut qernertamut assinguva? 

• Qilalugaq qernertaq sunik inuussuteqarpa ?

• Nunami miluumasut sorliit tuugaaqarpat?

Arfivik soqqaliuvoq. Qeqertarsuup Tunuani Ilulissallu Kangiata Sermiani illeqqanik pualasuunik ingammik nerisaqarpoq.

Ukiukkut sermip ataanittarpoq. Anersaassagaangami niaqorsuani atorlugu siku aserortertarpaa.

Nunarsuarmi issunerpaamik orsoqarnini issimut illersuutigisarpaa. 

Arfik ukiut 200-it sinnerlugit utoqqaassuseqalersinnaavoq.

• Arfivik soqqaqarpoq. Tamanna qanoq isumaqarpa?

• Arfivik imaani inuuvoq, kisianni aalisagaanngilaq. Aalisakkat miluumasullu suna assigiinngissutigaat?

• Arfivik ukiut 200-it sinnerlugit utoqqaassuseqalersinnaavoq. Aalisagaq suna ukiut 250-it sinnerlugit utoqqaassuseqalersinnaava? 

Nammineq pisariaqartitsineq naapertorlugu quppernerit ilakkit

Qiporaq Caribiami ukiukkut piaqqisarpoq. Kalaallit Nunaata imartaatata nerisassagissaarnera pissutigalugu 6.000 km-nik takissusilimmik naluttarpoq.

18 meterinik takissuseqalersinnaavoq 25-30 tonsinillu oqimaassuseqarluni

Qippoqqap eqqumiitsumik erinarsortarnini ilisarnaatigaa. 

Erinarsuutaa arfinilinnik verseqarpoq, aalajangersimasumillu tulleriiaamik atorneqartarluni. 

Erinarsuut ilimagineqarpoq nuliarsarneranut attumassuteqartoq.

Qiporaq pillugu annertuunerisumik paasisaqarit

• Qiporaq sunik nerisarpa, nerisassallu qanoq annetutigisut ataatsikkut iisinnaavai? 

• Qipoqqat ataasiakkaat immikkoortinneqarsinnaappat?

• Qipoqqap paasiuminaatsumik erinarsortarnera qanoq paasisariaqarpa? 

Nammineq pisariaqartitsineq naapertorlugu quppernerit ilakkit

Qilalugaq qernertaq uumasuni takinerpaamik tuugaaqarpoq.

2–meterit tikillugit takissuseqalersinnaavoq 10 kilullu tikillugit oqimaassuseqalersinnaalluni. 

Angutiviat kisimik nalinginnaq tuugaaqartarput.

Aasaanera sinerissap qanittuani sikoqanngitsumiittarput. Ukiukkut avataanut minnerpaamik 200 meterinik itissusilimmut nuuttarpoq.

Qilalugaq qernertaq pillugu annertunerusumik paasisaqarit

• Tuugaava sumut atorneqartarpa? 

• Qilalukkkap qernertap suna nerisannaariva qanorlu ititigisumut pissarsiariniarlugu aqqartarpa?

• Qilalukkat kigutaa piumaneqartorujussuusimavoq. Pinnersaasianut tupilannullu aamma atorneqartarsimavoq. Tupilak sunaana?

Nammineq pisariaqartitsineq naapertorlugu quppernerit ilakkit

Arfivik soqqaliuvoq; naatsorsuutigineqarpoq nunarsuarmi arfiviit 6000-it miss. amerlassuseqartut.

100 tonsit tikillugit oqimaassuseqalersinnaavoq. Piaraa norrarmik taaneqartarpoq.

Arfivik nunarsuarmi issunerpaamik orsoqarpoq niaqoqarlunilu kaattaatitut atortakkaminik. 

Inuunini naallugu issittup imartaaniittarpoq. 

• Arfivik soqqaliuvoq, tamanna qanoq paasisariaqarpa?

• Arfivik avatangiisini issittorujussuarni sikoqaqisumilu inuunermut qanoq naleqqussarsimava?

• Arfivip tunngaviusumik suut nerisarai?

Qipoqqaq nerisassarsiorluni Kalaallit Nunaannukartarpoq; ukiukkut piaqqisarfimminit Caribiamit ingerlaartarpoq.

Ingerlaaraangami 27 km/t tikillugu sukkassuseqarsinnaa-voq.  

Qipoqqaq qatigaqarneratigut ilisarineqarsinnaavoq., kisianni eqqumiitsumik erinarsortarnini aamma allaassutigaa.

Erinarsortarnerat ilisimatuunit suli paasiuminaatsinneqarpoq, kisianni angutivissaat sumiiffimmi ataatsimoortut assigiimmik erinarsortarnerat ilisimaneqarpoq.

• Caribiamit Kalaallit Nunaannut  aqqutaa 6000 k-rit missiliorlugit takissuseqarpoq. Taava qiporaq qanoq sivisutigisumik ingerlaartarpa?

• Qipoqqat Kalaallit Nunaannut aqqut taamak takitigisoq sooq angalarusuttarpat?

• Qipoqqap qanoq innikkut erinarsuutini atortarpaa?

Qilalukkap qernertap tuugaani 2-3 meterinik takissusilik uumasunit allanit immikkuullarissutigaa. Tuugaava malussarissorujussuuvoq, tassa 10 milliuninik sianiuteqarami.

Qilalugaq qernertaq qaleralinnik nerisassarsiorluni itisuumut aqqartarpoq. 

Ukiukkut nunavissuit toqqaviata sivingarnga qaangerlugu imarpiup itisoortaanut aqqartarpoq. Qilalugaq qernertaq itissuseq 1000 meterit sinnerlugit aqqarsinnaavoq. 

Qaamaatit 14-nit naartoreerluni, ukiunik pingasunik akuttutigisunik ataatsimik piaqqisarpoq.

• Nunavissuit toqqaviata sivingarnga sunaana?

• Uumasut allat sorliit aamma tuugaaqarpat?

• Qilalukkap qernertaq miluumasuuva?

Arfivik soqqaliuvoq; naatsorsuutigineqarpoq nunarsuarmi arfiviit 6000-it miss. amerlassuseqartut.

100 tonsit tikillugit oqimaassuseqalersinnaavoq. Piaraa norrarmik taaneqartarpoq.

Arfivik nunarsuarmi issunerpaamik orsoqarpoq niaqoqarlunilu kaattaatitut atortakkaminik. 

Silap kissarnerulernera pissutaalluni arfivik Sullualukkut ingerlaarsinnaavoq. 

• Arfeq soqqalik sunaava, arferillu allat assigiinngitsut sorliit siumorneqarsinnaappat?

• Arfivik avatangiisini issittorujussuarni sikoqaqisumilu inuunermut qanoq naleqqussarsimava?

• Arfiviup nerisaatut  tunngaviusunut silap kissarnerulernera qanoq sunniuteqarpa?

Qiporaq nerisassarsiorluni Kalaallit Nunaannukartarpoq; ukiukkut piaqqisarfimminit Caribiamit ingerlaartarpoq.

Ingerlaaraangami 27 km/t tikillugu sukkassuseqarsinnaa-voq.  

Qiporaq soqqaliuvoq maniilakulaartumik amilik. Assi-giinngiiartumik erinarsortarnertik tusaamasaassutigaat.

Erinarsortarnerat ilisimatuunit suli paasiuminaatsinneqarpoq, kisianni angutivissaat sumiiffimmi ataatsimoortut assigiimmik erinarsortarnerat ilisimaneqarpoq.

• Eqqarsaatigeriaruk Caribiamit Kalaallit Nunaannut ingerlaarnera akunnerit 232-it miss. sivisussuseqarsimasoq. Kilometerit qassit qiporaq taava ingerlasimassava?

• Qipoqqat Kalaallit Nunaannut aqqut taamak takitigisoq sooq angalarusuttarpat?

• Qipoqqap erinarsortarnera ineriartorsimaneranut atassuteqarsinnaava? Sorleq?

Qilalukkap qernertap tuugaava 2-3 meterinik takissusilik malussarissorujussuuvoq, tassa 10 milliuninik sianiuteqarami.

Qilalukkap tuugaava enhjørningimik oqaluttuatoqqamut tunngaviliisimavoq.

Ukiukkut nerisassarsiorlutik nunavissuit toqqaviata sivingarnga qaangerlugu imarpiup itisoortaanut aqqartarput. Qilalugaq qernertaq itissuseq 1000 meterit sinnerlugit aqqarsinnaavoq. 

1,8 tons tikillugu oqimaassuseqalersinnaavoq 4-5 meterinillu takissuseqarsinnaalluni. Ukiut 115-nit miss. utoqqaassuseqalersinnaavoq.

• Eqqarsaatigeriaruk Caribiamit Kalaallit Nunaannut ingerlaarnera akunnerit 232-it miss. sivisussuseqarsimasoq. Kilometerit qassit qiporaq taava ingerlasimassava?

• Qipoqqat Kalaallit Nunaannut aqqut taamak takitigisoq sooq angalarusuttarpat?

• Qipoqqap erinarsortarnera ineriartorsimaneranut atassuteqarsinnaava? Sorleq?